آرتلی | اخبار هنری آخرین اخبار هنری از ایران و جهان را در آرتلی دنبال کنید

گپُ و گفت «موسیقی ایرانیان» با «حسین بهروزی‌نیا» عضو گروه دستان: رجعت دوباره ای با گروه دستان و شهرام ناظری داریم

گپُ و گفت مجله «موسیقی ایرانیان» با «حسین بهروزی‌نیا» عضو گروه دستان: رجعت از نو ای با گروه دستان و شهرام ناظری داریم

حسین بهروزی نیا

موسیقی ایرانیان – علی نامجو: «حسین بهروزی نیا» یکی از اصلی ترین نوازندگان ساز عود است که دوستداران و علاقه مندانش از اندک لحظه حضور ایشان در ایران بیشترین سود را می برند و در مستر کلاس های این هنرمند کمپانی می کنند. این آهنگساز، نوازنده و استاد موسیقی ایرانی سال هاست بار سفر را بسته و برای ادامه زندگی راهی کانادا شده است. هر از چند گاهی که هوای دیار بر سرش می زند وارد ایران خواهد شد و در این مدت سعی می کند با اجرا کلاس هایی، جواب محبت علاقه مندان به موسیقی خود و با این وجود هنرجویان این ساز ایرانی را بدهد. ایشان که سابقه کار با بزرگانی چون محمدرضا شجریان و شهرام ناظری را در کارنامه دارد، برنامه ریزی شده است بعد از سال ها رجعتی با گروه دستان و شوالیه آواز ایران داشته باشد و علاقه مندان به موسیقی ایرانی را حیرت زده کند. حسین بهروزی نیا که آهنگسازی صاحب سبک در موسیقی ایران زمین شمرده می شود، از حرکت تازه و دارای اختلاف خود با ما صحبت کرد. ایشان بر این باور است که جای خالی یک نوع از موسیقی در موسیقی ایرانی شدیدا حس می شده و از این روی بروزترین اثر خود را به پر کردن این خلأ اختصاص داده است. گفت و گوی سایت خبری و تحلیلی «موسیقی ایرانیان» با بهروزی نیا را پیشتر می خوانید.

* آقای بهروزی نیا، شما چندی قبل در شیراز، مستر کلاس هایی را برای چندین عدد از علاقه مندان به ساز عود برگزار کردید. گفت و گو را با این بخش شروع کنیم که در بُعد علمی و نوازندگی در شیراز چه کاری انجام دادید؟

من چند سال قبل که در ایران بودم، مستر کلاس هایی را برگزار می کردم. مانند همین دفعه نوازنده های خیلی خوب و افرادی که خودشان در شهرستان ها تدریس می کنند، به کلاس من می آمدند. آنها سؤالاتی داشتند که من جواب می دادم. یکی از آنها جوانی بود که از داراب شیراز به تهران می آمد و یادم هست که شانزده ساعت در راه بود. ایشان هر دفعه به کلاس من می آمد و همان روز هم شانزده ساعت راه را با اتوبوس طی می کرد که به شیراز برگردد. در سه هفته ای که من در تهران بودم ایشان هر هفته آمدند و در کلاس ها کمپانی کردند. ایشان آقایی به اسم احمدی هستند که نوازنده خیلی خوبی شمرده می شوند. در کانادا که بودم نمونه آثاری که با گروهی از عود نوازهای شهر شیراز تلاش نموده بودند را برایم فرستادند. ایشان گروهی به اسم «رود نوازان» ایجاد کرده و یکی، دو قطعه از کارهای من را تمرین می کردند. من هم خیلی از حرکت ایشان استقبال کردم. قرار شد که با هم در رابطه باشیم و هر لحظه من به ایران آمدم، به شهر شیراز هم سفر کنم و افرادی که در گروه ایشان بودند و مردم علاقه مند دیگری که در سطح شهر شیراز حضور داشتند به کلاس ها بیایند. حتی هنرجویی از بندرعباس در کلاس ها کمپانی کرده بود. قرار شد تبلیغی شود و این مردم بیایند و از کلاس من بهره ببرند. با استناد به برنامه ریزی قبلی من از کانادا به ایران آمدم و قرار بر این شد که سوم و چهارم خرداد به مدت دو روز در شیراز، مستر کلاس برگزار کنیم. در طول این دو روز، حدودا بیست و پنج نفر در کلاس های من کمپانی کردند. کلاس ها در سطح خیلی خوبی برگزار شد. علاقه مندان خوبی در عرصه نوازندگی بربط در استان فارس وجود دارند و نشست خیلی خوبی در این دو روز داشتیم.

هم اینک بخوانید:   گپُ و گفت «موسیقی ایرانیان» با «امیر اثنی‌عشری»: فریب در هنر ماندگاری ندارد

* جناب بهروزی نیا اگر موافق باشید، می خواهیم شرایط اجرا کنسرت در ایران را با خارج از کشور تطبیقی بدهیم. شما پیش ار رفتن به خارج از کشور در ایران با گروه های متعددی هم کاری داشتید و بعد از آن هم از سال ۱۹۹۲ به طرز پیوسته با گروه «دستان» همکار بودید. می خواهیم بدانیم در خارج از کشور جریان به چه صورت است؟

آن جا سختی ما برای اجرای برنامه این است که در برخی از شهرها ما می بایست از یک سال قبل برای گرفتن سالن اقدام کنیم. این بدان معنا نیست که سالن نیست. هزاران سالن موجود است با این وجود همه پر هستند. یعنی این قدر اجرای برنامه هست که تقویم یک سال پیش رو بسته شده است. باور کنید خیلی وقت ها برای یک سالنی که در بیشتر مواقع دوست داشتم از ۶ ماه قبل اقدام کردم با اینحال گفتند «متأسفیم چون روزی که شما ضروری دارید، سالن رزرو شده است.» گفتم «روز بعد یا هفته بعدش چه طور؟» گفتند «متأسف هستیم، تا یک سال بعدش پر است.» یعنی تنها دغدغه ما این است که بتوانیم سالن مورد نظرمان را در روزی که ضروری داریم، اجاره کنیم و بگیریم.

حسین بهروزی نیا همراه با حسین علیزاده

حسین بهروزی نیا همراه با حسین علیزاده

* نهایتا بدین شکل مطرح شده است که به یک تقویم بلند مدت نیاز دارید…

بله دقیقا. در عین حال یکی از مشکلاتی که ما داریم این است که تقویم را چک کنیم تا در تعطیلات میلادی نباشد چون امکان دارد مردم در آن تاریخ ها از شهر بیرون بروند. باید در تاریخ هایی کنسرت بگذاریم که مردم داخل شهر باشند. به علاوه از طرف دیگر با تقویم ایران هم باید مقایسه کنیم تا مشکلی وجود نداشته باشد. برخی وقت ها می بینید که یک کنسرت با یک مورد مذهبی در این طرف تقارن پیدا می کند. تا جایی که بشود سعی می کنیم این تداخل ایجاد نشود. مشکلات ما در آن طرف این گونه است، نه این که مجوزی صادر نشود.

* شما کارها را قبل از اجرا با اسم سی دی یا تصویر به ارگانی یا بخشی معرفی می دهید؟

اصلا، ممیزی تا جایی که من می دانم ویژه ایران است.

* یک بحثی با استناد به این شرایط می باشد. یک آهنگساز یا خواننده برای انتشار کارهای خود در خارج از ایران باید چه مسیری را طی کند؟

مشاهده نمائید اگر یک نوازنده ای بخواهد در خارج از کشور وارد ارکستری شود، مثلا فرض کنید که قصد ورود به ارکستر سمفونیک یک شهر را داشته باشد و بگوید من نوازنده ویولن هستم، از آن نوازنده امتحان می گیرند تا در حدی باشد که بتواند همراه با مردم آن ارکستر سمفونیک بنشیند و اجرا کند. رقابت هم خیلی بالاست. مثلا امکان دارد که صد نوازنده برای امتحان ساز ویولن کمپانی کرده باشند با این وجود بالاخره یک نفر را انتخاب می کنند، در چنین شرایطی ست که که همه شان هم محشر هستند. در آن امتحان ورودی که خیلی هم سخت است، یک یا دو نفر قبول می شوند.

هم اینک بخوانید:   «ناصر فرهودی» به خانه ابدی رهسپار شد

* وقتی که قبول شدند دیگر تمام است و کسی نمی تواند بگوید کار را بیاور من بشنوم و مجوز بدهم؟

نه، خدمت تان عرض کنم که دولت در همین کانادایی که ما زندگی می کنیم «۳۶:۰۶» یعنی پولی می دهند و کمک و ساپورتی می کنند که برگشت ندارد. به روش وام هم نیست و این کمک های دولتی را برای انواع موسیقی پیش بینی می کنند. مثلا فرض کنید اسم یک نوع موسیقی را می گذارند موسیقی مدرن. هر آهنگسازی که می خواهد چیز نویی را معرفی دهد، حتی اگر گوش شنونده را هم آزار دهد با اینحال چون می خواهد یک کار تجربی انجام دهد، این امکان را به ایشان می دهند. آن پول را هم تنها به آن شخص می دهند و می گویند «تو بیا این کارها را بساز.  با وجود این ما می گوییم که این کار امکان دارد آزار دهنده گوش شنونده باشد با این وجود چون تو می خواهی این را تجربه کنی ما از تو خدمات رسانی می کنیم.»

* یعنی با اسم مؤلف به آن آدم هزینه این کار را تا اندازه ای می دهند…

می گویند که شما برو فرضیه ات را تجربه کن. در قسمت دیگری مثلا یک نفر بیان میکند که من می خواهم یک موسیقی قرون وسطی را از نو بازسازی کنم. برای ایشان هم بودجه ای جداگانه در نظر می گیرند. برای کسی که می خواهد موسیقی ملل انجام دهد هم فرمت دیگری دارد.

حسین بهروزی نیا همراه با گروه موسیقی دستان و همایون شجریان

حسین بهروزی نیا همراه با گروه موسیقی دستان و همایون شجریان

* ما در آن جا جزو موسیقی ملل حساب می شویم؟ یعنی شما هم با اسم موزیسین موسیقی ملل قادر اید از این بودجه دارا شوید؟

بله، می توانم داشته باشم با اینحال تنها ما نیستیم حتی ملیت های مختلف هستند. آهنگسازان و هنرمندان فراوانی از کشورهای مختلف در آن جا هستند که هر یک مورد خودشان را معرفی می دهند. از صد مورد امکان دارد یکی، دو موردشان را قبول کنند و بگویند این دوره تنها به این دو نفر بودجه می دهیم.

* شما تا به این لحظه این بودجه را دریافت کرده اید؟

بله، من هم دریافت کرده ام. من بیست سال است که در کانادا زندگی می کنم. چهار سال قبل ما توانستیم موسیقی ایرانی را در یکی از دانشگاه های شهر ونکوور وارد کنیم و آنها این موسیقی را با اسم رشته اصلی قبول کردند. با اسم مثال یک دانشجو که مثلا ساز تار دستش است، می تواند در دانشگاه آن جا کمپانی کند و درس موسیقی بخواند. قبلا به این صورت بود که حتما باید ساز غربی مانند گیتار، پیانو یا ویولن را می دانست.

* شما در این دانشگاه تدریس می کنید؟

بله، من هم آن جا تدریس می کنم.

* برنامه ای که در کوتاه مدت پیش چشم تان است، چیست و آیا اجرای گروهی یا تور کنسرت در اروپا و آمریکا دارید؟

بله، بسیار زیاد. همان شکلی که که می دانید من در بیست سال قبلی در ایران نبودم. با این وجود قبل از مهاجرت هم در ایران و هم در خارج از کشور فعالیت داشتم. وقتی به کانادا رفتم فعالیت هایم چندین برابر شد. کنسرت هایی که داشتم خیلی درصدش بیشتر از قبل از مهاجرتم بوده است. برنامه ریزی شده است ما کنسرتی را در ماه اکتبر در آمریکا برگزار کنیم. با گروه «دستان» هم یک ماه بعد یعنی در ماه نوامبر، تور کنسرتی را به خوانندگی شهرام ناظری در چند شهر اروپایی داریم. این کنسرت در حقیقت رجعت از نو ای برای گروه «دستان» و آقای ناظری است چون سال هاست که با هم کار نکرده بودیم. بعد از ماه ها و سال ها برنامه ریزی شده است از نو همراه با هم یک تور کنسرت را شروع کنیم. بعد به فاصله یکی، دو ماه ممکن است بتوانیم در ایران با گروه «دستان» فارغ از همه چیز و بدون خواننده چند کنسرت در ایران داشته باشیم.

هم اینک بخوانید:   «ارسلان کامکار» در گفت وگو با «موسیقی ایرانیان» از مساله های در مقابل موزیسین ها گفت

* در عرصه تألیف احیانا اثری دارید که بخواهید پخش کنید؟

من قبل از آمدن به ایران با یکی، دو تن از دوستان که در اروپا با هم بودیم، صحبت هایی داشتم. من کمبودی را در یک نوع از موسیقی در موسیقی ایرانی حس می کردم که نه برای خود موسیقی ارزش هنری بالایی داشته باشد و نه این که نگاه مان به تکنیک نوازندگی باشد و نه این که بخواهیم صرفا موسیقی ایرانی را مد نظر داشته باشیم. در بیشتر مواقع فکر می کردم که ما یک موسیقی که برای آرامش باشد، احتیاج داریم، نه به نیت این که یک موسیقی ایرانی است و مثلا در سه گاه یا شور گوش کنیم، تنها برای لحظاتی که یک نفر نیاز به آرامش دارد باید داشته باشیم.

حسین بهروزی نیا همراه با گروه موسیقی دستان

حسین بهروزی نیا همراه با گروه موسیقی دستان

* همان ریلکسیشن؟

بله، اتفاقا اسم آلبوم هم «در آرامش» یا ریلکسیشن خواهد بود. این کار برای ساعاتی است که یک نفر نیاز دارد تنها آرامش داشته باشد و حتی موسیقی هم توجهش را جلب نکند. کسی که می خواهد در یک آرامش کامل باشد یا یک نفر که نقاشی می کند و یک موسیقی خیلی آرام و نرم می خواهد. این کمبود را من در موسیقی خودمان حس می کردم که بایستی با سازهای ما اجرا شود. شنیده بودم که با سازهای چینی و شرقی این کارها را دارند با این وجود با سازهای ما این کار انجام نشده بود. این کار را ضبط کرده ام که با این وجود هنوز تکمیل نشده است. مراحل تکمیلی را در ایران انجام می دهم. فکر می کنم اگر بیرون بیاید نه از جنبه خود موسیقایی کار حتی برای افرادی که نیاز به شنیدن چنین کاری دارند، ورزش هایی مانند یوگا یا برای همین مواردی که عرض کردم، می تواند مورد بهره برداری قرار بگیرد.

* چه زمانی به کانادا برمی گردید؟

برنامه ریزی شده است که تا دو هفته دیگر برگردم. زمستان اگر ان شاءالله قسمت شود از نو به ایران می آیم.

اگر به موسیقی سنتی علاقه مند هستید و دوست دارید گفتگو با خوانندگان موسیقی سنتی را پیگیری کنید با آرتلی همراه باشید. به علاوه از طرف دیگر خواهشمندیم دوستان خود را به جمع ما بیافزایید.

لینک منبع